سفر رسمی ترامپ به پکن فقط یک دیدار دیپلماتیک معمولی نیست؛ این سفر در لحظهای انجام شده که چند بحران بزرگ همزمان روی میز آمریکا و چین قرار گرفتهاند: جنگ و تنش در خاورمیانه، فشار تنگه هرمز بر انرژی جهان، رقابت آمریکا و چین بر سر تجارت و تکنولوژی، و حساسترین پرونده امنیتی شرق آسیا یعنی تایوان. AP گزارش داده ترامپ و شی در پکن دیدار کردند و شی نسبت به خطر برخورد دو کشور بر سر تایوان هشدار داده؛ هشداری که نشان میدهد پشت لبخندها و ضیافت رسمی، پروندههای بسیار سنگینی باز است.
در بخش اقتصادی، محور اصلی مذاکرات «تراز کردن رابطه تجاری» آمریکا و چین است. آمریکا میخواهد چین خرید بیشتری از کالاهای آمریکایی انجام دهد؛ از جمله سویا، انرژی و هواپیما. وزیر خزانهداری آمریکا گفته انتظار یک سفارش بزرگ بوئینگ در جریان این سفر وجود دارد و همچنین از گفتوگو درباره تشکیل سازوکارهای مشترک برای تجارت و سرمایهگذاری صحبت کرده است.
اما درباره سویا، تصویر پیچیدهتر است. Reuters گزارش داده مقامهای آمریکایی میگویند تعهدات قبلی چین درباره خرید سویا عملاً بخش زیادی از انتظار فعلی را پوشش داده و همین موضوع امید به خریدهای تازه و بسیار بزرگ را کمتر کرده است. کارشناسان بازار هم میگویند چین بهدلیل تقاضای داخلی ضعیفتر و گزینههای ارزانتر مثل سویای برزیل، الزاماً بهسادگی خریدهای عظیم جدید از آمریکا انجام نمیدهد.
در مورد انرژی هم آمریکا دنبال فروش بیشتر نفت و LNG به چین است، اما تحلیلگران میگویند چین در سالهای اخیر تلاش کرده وابستگی خود را متنوع کند و با ذخیرهسازی و خرید از مسیرهای مختلف، در برابر شوکهای انرژی مقاومتر شود. CFR پیش از این دیدار تحلیل کرده بود که اگر چین قولهایی درباره خرید انرژی بدهد، ممکن است بخشی از آن بیشتر جنبه سیاسی و نمایشی داشته باشد تا تغییر عمیق در استراتژی بلندمدت پکن.
پرونده ایران هم یکی از حساسترین محورهای پشتپرده این سفر است. رسانههای آمریکایی گزارش دادهاند که ترامپ قصد داشته با شی درباره جنگ ایران و وضعیت انرژی گفتوگوی جدی داشته باشد، چون چین یکی از بزرگترین خریداران انرژی در جهان است و موضع پکن میتواند در فشار یا کاهش تنشها نقش داشته باشد.
برای ایرانیان کانادا، اهمیت این سفر فقط در سیاست خارجی نیست. اگر چین واقعاً خرید انرژی یا کالاهای آمریکایی را افزایش دهد، اثر آن میتواند روی بازار نفت، قیمت بنزین، تورم، زنجیره تأمین، بازار سهام و حتی قیمت کالاهای وارداتی در کانادا دیده شود. اگر هم مذاکرات فقط در حد نمایش باقی بماند، بازارها ممکن است دوباره با بیثباتی و نگرانی روبهرو شوند.
■ جمعبندی نتایج تا الان
■ ورود رسمی ترامپ به پکن و ضیافت دولتی تأیید شده است.
■ آمریکا دنبال افزایش صادرات به چین است.
■ سفارش بزرگ بوئینگ مطرح شده، اما باید منتظر اعلام رسمی نهایی ماند.
■ سویا روی میز است، اما انتظارات بازار درباره خرید تازه چین محدودتر شده است.
■ نفت و LNG مطرحاند، اما چین احتمالاً با احتیاط عمل میکند.
■ موضوع ایران و انرژی یکی از محورهای مهم گفتوگوهاست.
■ تایوان همچنان بزرگترین نقطه خطر امنیتی میان واشنگتن و پکن است.
■ پیام امروز
گاهی یک ضیافت رسمی، فقط چند لبخند و عکس دیپلماتیک نیست؛ پشت همان میزها درباره نفت، غذا، هواپیما، جنگ، تایوان و آینده اقتصاد جهان حرف زده میشود. برای مردم عادی، نتیجه این دیدارها شاید چند هفته بعد در قیمت بنزین، تورم، بازار کار یا قیمت کالاها دیده شود. تفاوت واقعی اینجاست که بعضیها زودتر میفهمند پشت یک سفر سیاسی، چه تغییرات اقتصادی بزرگی ممکن است در راه باشد.
■ منابع
Primary Source:
Reuters ، انتظار سفارش بزرگ بوئینگ و محورهای صادراتی آمریکا در سفر چین
Expert / Analysis Source:
CFR ، تحلیل قدرت چانهزنی چین در دیدار ترامپ و شی
Institutional / Live Source:
AP ، پوشش زنده دیدار، ضیافت رسمی و هشدار شی درباره تایوان